
لینک دانلود و خرید پایین توضیحات
دسته بندی : وورد
نوع فایل : word (..doc) ( قابل ویرایش و آماده پرینت )
تعداد صفحه : 63 صفحه
قسمتی از متن word (..doc) :
2
?
10
« مقــالـه »
آمار ، دموکراسی و توسعه - Statistics , Democracy and Development
Journal of Official statistics Vol 9.no1,1993
کارلوس ، ام . ژارکه -Carlos M.Jargue
خلاصه : اطلاعات قاعدهمند، بر اساس محیط فیزیکی ، به شناسائی نیازهای افراد و اندازه گیری استعدادهای بالقوه جوامع کمک می کند ؛ این اطلاعات در ارتباط تنگاتنگ با جامعه حال حاضر جهانی می باشد که ماشاهد تغییرات وسیعی در ساختار آن می باشیم .
تمام کشورها و تمام سازمانها داخل فرآیندی شده اند که آنها را به سمت مدرن شدن هدایت می کند. در مکزیک اصلاحاتی در مقیاس وسیع موجب به وجود آمدن مطالبات جدید برای اطلاعات آماری و جغرافیایی شد. اندازه گیریها تا آنجا پیشرفت که یک سیستم اطلاعاتی بین المللی جهت مقابله با چالشهای جدید فراهم شود. یک برنامه پیشرفته توسط
2
?
10
« مقــالـه »
آمار ، دموکراسی و توسعه - Statistics , Democracy and Development
Journal of Official statistics Vol 9.no1,1993
کارلوس ، ام . ژارکه -Carlos M.Jargue
خلاصه : اطلاعات قاعدهمند، بر اساس محیط فیزیکی ، به شناسائی نیازهای افراد و اندازه گیری استعدادهای بالقوه جوامع کمک می کند ؛ این اطلاعات در ارتباط تنگاتنگ با جامعه حال حاضر جهانی می باشد که ماشاهد تغییرات وسیعی در ساختار آن می باشیم .
تمام کشورها و تمام سازمانها داخل فرآیندی شده اند که آنها را به سمت مدرن شدن هدایت می کند. در مکزیک اصلاحاتی در مقیاس وسیع موجب به وجود آمدن مطالبات جدید برای اطلاعات آماری و جغرافیایی شد. اندازه گیریها تا آنجا پیشرفت که یک سیستم اطلاعاتی بین المللی جهت مقابله با چالشهای جدید فراهم شود. یک برنامه پیشرفته توسط
2
?
10
« مقــالـه »
آمار ، دموکراسی و توسعه - Statistics , Democracy and Development
Journal of Official statistics Vol 9.no1,1993
کارلوس ، ام . ژارکه -Carlos M.Jargue
خلاصه : اطلاعات قاعدهمند، بر اساس محیط فیزیکی ، به شناسائی نیازهای افراد و اندازه گیری استعدادهای بالقوه جوامع کمک می کند ؛ این اطلاعات در ارتباط تنگاتنگ با جامعه حال حاضر جهانی می باشد که ماشاهد تغییرات وسیعی در ساختار آن می باشیم .
تمام کشورها و تمام سازمانها داخل فرآیندی شده اند که آنها را به سمت مدرن شدن هدایت می کند. در مکزیک اصلاحاتی در مقیاس وسیع موجب به وجود آمدن مطالبات جدید برای اطلاعات آماری و جغرافیایی شد. اندازه گیریها تا آنجا پیشرفت که یک سیستم اطلاعاتی بین المللی جهت مقابله با چالشهای جدید فراهم شود. یک برنامه پیشرفته توسط
2
?
10
« مقــالـه »
آمار ، دموکراسی و توسعه - Statistics , Democracy and Development
Journal of Official statistics Vol 9.no1,1993
کارلوس ، ام . ژارکه -Carlos M.Jargue
خلاصه : اطلاعات قاعدهمند، بر اساس محیط فیزیکی ، به شناسائی نیازهای افراد و اندازه گیری استعدادهای بالقوه جوامع کمک می کند ؛ این اطلاعات در ارتباط تنگاتنگ با جامعه حال حاضر جهانی می باشد که ماشاهد تغییرات وسیعی در ساختار آن می باشیم .
تمام کشورها و تمام سازمانها داخل فرآیندی شده اند که آنها را به سمت مدرن شدن هدایت می کند. در مکزیک اصلاحاتی در مقیاس وسیع موجب به وجود آمدن مطالبات جدید برای اطلاعات آماری و جغرافیایی شد. اندازه گیریها تا آنجا پیشرفت که یک سیستم اطلاعاتی بین المللی جهت مقابله با چالشهای جدید فراهم شود. یک برنامه پیشرفته توسط

لینک دانلود و خرید پایین توضیحات
دسته بندی : وورد
نوع فایل : word (..doc) ( قابل ویرایش و آماده پرینت )
تعداد صفحه : 16 صفحه
قسمتی از متن word (..doc) :
خلاصه :
امروزه کمتر شاخهای از علوم را میتوان یافت که نیازمند به تحقیق نباشد . بیتردید حل مشکلات و مسائل گوناگون جوامع و همچنین گسترش مرزهای دانش بستگی به انجام تحقیقات در زمینههای مختلف دارد . تحقیقات را بر اساس نتایج آنها میتوان به سه گروه بنیادی ، کاربردی، بنیادی- کاربردی (توسعهای) تقسیم نمود . از آنجا که تحقیقات بنیادی توسط مراکز تحقیقی خاصی صورت میگیرد ، اکثر تحقیقاتی که انجام میشوند و در دسترس قرار دارند ، تحقیقات کاربردی هستند . این نوع تحقیقات نیز بر حسب استفاده از روشهای آماری به دو گروه تحقیقات توصیفی و تحلیلی تقسیم میشوند.
یک تحقیق توصیفی شامل جمعآوری و ارائه منظم دادههاست تا تصویر روشنی از یک موقعیت خاص را نشان دهد . لذا برای انجام یک تحقیق توصیفی ( و بطور کلی یک تحقیق کاربردی) بایستی ابتدا اطلاعات لازم در بارة موضوع مورد تحقیق جمعآوری شود ، سپس برای درک بهتر پدیدة مورد نظر ، اطلاعات جمعآوری شده تجزیه و تحلیل گردیده ، نتایجی از آن استخراج گردد . این مراحل شامل تهیه جداول توزیع فراوانی ، رسم نمودارها و تهیه شاخصهای مرکزی و پراکندگی است که در مقاله حاضر کلیاتی از آنها ارائه شده است.
مقدمه
هر تحقیق ممکن است سه نوع نتیجه به همراه داشتــه
باشد؛
• بدست آوردن نتایجی علمی که میتواند برای اجرای یک تحقیق کامل دیگر مورد استفاده قرار گیرد.
• بدست آوردن اطلاعاتی که میتواند توسط قسمتهای مختلف جامعه مورد استفاده قرار گیرد.
• بدست آوردن اطلاعات و نتایجی بین دو نوع اول و دوم فوق . یعنی ممکن است نتایجی علمی بدست آیند که هر چند برای اجرای یک تحقیق کامل دیگر مورد استفاده قرار میگیرند، اما قابل استفاده برای قسمتهای مختلف جامعه نیز باشند.
بر اساس تقسیمبندی فوق ،تحقیقات نیز در سه گروه به شرح زیر قرار خواهند گرفت :
• تحقیق بنیادی، که جهت گسترش و بسط دانش پایه و به خاطر فهم آن اجرا میشود.
• تحقیق کاربردی، که برای یافتن راه حل مشکلات و مسائل مختلف با ماهیت علمی اجرا میشود.
• تحقیق بنیادی، کاربردی، (توسعهای) که ترکیبی از دو نوع تحقیق فوق میباشد.
هدف تحقیق بنیادی (و همچنین بنیادی ، کاربردی) که معمولاً توسط مراکز تحقیقی خاصی صورت میگیرند، گسترش مرزهای موجود در دانش است. لذا اکثر تحقیقاتی که ملاحظه میشوند و در دسترس قرار دارند ، تحقیقات کاربردی هستند. این تحقیقات نیز بر حسب نوع استفاده از روشهای آماری به دو گروه توصیفی و تحلیلی تقسیم میشوند.
جامعه آماری
تحقیق توصیفی شامل جمعآوری و ارائه منظم دادههاست تا تصویر روشنی از یک موقعیت خاص را نشان دهد. لذا برای انجام یک تحقیق توصیفی ( و بطور کلی یک تحقیق ) بایستی ابتدا اطلاعات لازم در بارة موضوع مورد تحقیق جمعآوری شود. سپس برای درک بهتر پدیده مورد نظر ، اطلاعات جمعآوری شده تجزیه و تحلیل گردیده ، در نهایت نتایجی از آن استخراج گردد. بنابراین مطالعه در قضاوت معقول در بارة موضوعها بر مبنای یک جمع انجام میشود و قضاوت بر مبنای یک اطلاع خاص اصولاً مطرح نیست . این جمع ‹‹ جامعه آماری ›› نامیده میشود . در نتیجه مجموعة افراد یا اشیائی که حداقل در یک خصوصیت مشترک باشند ، جامعه آماری را تشکیل میدهند . این خصوصیت را نیز ، صفت مشخصه مینامند . برای انجام هر تحقیق ، در قدم اول باید جامعه آماری مورد نظر بدون هیچگونه ابهامی مشخص باشد.
نمونه
اکثر اوقات مطالعه مشخصات تمام اعضای جامعه آماری به دلایل مختلف مقدور نیست . این دلایل میتواند شامل موارد زیر باشد:
• بالا بودن هزینه بررسی.
• کمی وقت و ضرورت دستیابی سریع به نتایج.
• نداشتن امکانات کافی انسانی و غیر انسانی.
• عملی نبودن بررسی مشخصات تمام اعضــــای
جامعه آماری (بواسطة از بین رفتن آنها).
در چنین مواقعی مجبور هستیم مشخصات قسمتی از جامعه آماری را به جای تمام جامعه مورد بررسی و مطالعه قرار دهیم، این قسمت ‹‹ نمونه›› نام دارد . لذا اکثر اوقات ، قضاوت دربارة جامعه آماری لزوماً مبتنی بر اطلاعات بدست آمده از نمونة استوار خواهد بود. از این رو ‹‹ نمونه ›› باید تا حد امکان، منعکس کنندة خصوصیات جامعه باشد ، به طوریکه بتوان آن را نماینده جامعه شناخت . باید دانست که بدون اطلاع کامل از مشخصات جامعه اصلی ، امکان تعیین نمونه دقیق و مناسب ، از جامعه وجود ندارد.
دادههای آماری

لینک دانلود و خرید پایین توضیحات
دسته بندی : وورد
نوع فایل : word (..doc) ( قابل ویرایش و آماده پرینت )
تعداد صفحه : 28 صفحه
قسمتی از متن word (..doc) :
آمادگی دفاعی ارتش
آمادگی دفاعی ارتش
خروج موفق و پیروزمندانه نیروی زمینی ارتش از صحنههای ایثار و حماسه هشت سال دفاع مقدس - که با تقدیم ۴۸ هزار شهید و ۲۴۰ هزار جانباز همراه بوده - نیز گویای کارنامه درخشان این نیروست. علاوه پیشرفت و توسعه کشورها، حرکت ملتها به سمت رفاه بیشتر و متعاقب آن نیاز به منابع بزرگتر، افزونطلبی انسانها - که تعارض میان منافع ملتها را به دنبال داشته - همه و همه موجب شده تا تهدیدات امنیتی به صورت یک پدیده دائمی در روابط بینالملل نمایان شود.
از همان زمان که بشر، صنعت و تکنولوژی را در جنگها به خدمت گرفت، نیاز به داشتن ارتش حرفهای و قوه قهریه به منظور دفاع از منافع ملی برای کشورها تثبیت شده است.
بنابراین پربیراه نیست اگر بگوییم که امروزه اقتدار ملی کشورها در اقتدار نظامی آنها خلاصه میشود و وجود ارتش در هر مملکتی ضامن استقلال و بقای آن است. همزمان با پیروزی انقلاب شکوهمند اسلامی در ایران و اعلام مواضع مقتدرانه از سوی امام راحل(ره)، وقتی شرق و غرب به سرکردگی اتحاد جماهیر شوروی و ایالات متحده آمریکا از این همه صلابت انقلاب پویای اسلامی در ایران احساس خطر
کردند، طبیعی بود که تهدیداتی را برای این نظام تدارک ببینند.
چرا که از یک سو آمریکا که تا قبل از انقلاب بر اوضاع ایران و منطقه خاورمیانه تسلط داشت موقعیت خود را از دست رفته میدید و مترصد فرصتی بود که شرایط را به حالت قبلی بازگرداند و از سوی دیگر شوروی که اندیشه سوسیالیسم و کمونیسم را مترقیترین اندیشه جهان قلمداد میکرد، ایدئولوژی اسلامی و انقلابی ایران را برنمیتافت.
از این رو هر دو قطب شرق و غرب - که بهطور مکرر سابقه مقابله بر سر منافع یکدیگر را داشتهاند - برای سرنگونی حکومت جدیدالتأسیس جمهوری اسلامی در ایران همپیمان شده و توطئههایی را آغاز کردند.
همپیمانان جدیدو دشمنان سابق بهخوبی دریافتند که این نظام جوان، سازشپذیر نیست، چرا که آن سازشی که آنها به دنبالش هستند، یعنی تسلیم بیچون و چرا، یعنی استعمار و استثمار. یعنی سر فرودآوردن در مقابل خواستههای خودخواهانه ابرقدرتها؛ و چنین چیزی در قاموس پیروان حضرت امام(ره- ) که پیرو مکتب حسینیبوده و الگوی خود را یاران وفادار سیدالشهدا(ع) میدانستند - معنا نداشت.
ما دست در دست هم با نثار خون خود انقلاب نکرده بودیم تا بار دیگر در زیر یوغ استکبار قرار بگیریم.
پس راه دیگر را برگزیدیم که همانا بود و از همینروست که انقلاب اسلامی ایران از بدو پیدایش همزاد تهدیدات بوده است. دشمنان همپیمان ما ضمن بررسی شرایط حاضر، برای انتخاب بهترین گزینه بهمنظور آغاز توطئهها علیه جمهوری اسلامی ایران،
راه دشواری در پیش رو نداشتند.
آنها صدام را - که جیره خوار شرق و از اقمار شوروی به حساب میآمد - برگزیدند تا با حمایتهای غرب، حرکات خصمانهای را برضد ایران شروع کنند، اما خوشبختانه چنین وضعیتی در تدابیر حکیمانه بنیانگذار انقلاب(ره) پیشبینی شده بود. اگرچه در آن مقطع حساس از انقلاب، حوادثی اتفاق افتاد و توطئههایی وجود داشت تا ارتش روز به روز ضعیفتر شود، اما امام خمینی(ره) با دوراندیشی مثالزدنی خود، راه پشتیبانی بی حد و حصر از ارتش و تقویت نیروهای مسلح را در پیش گرفت تا توطئههای بدخواهان انقلاب و نقشه انحلال ارتش نقش بر آب شود و بحمدا... این رویه تا به امروز نیز از سوی مقام معظم رهبری و فرماندهی کل قوا نیز تداوم یافته است.
به دست گرفتن فرماندهی ارتش و نیروهای مسلح از سوی حضرت امام(ره) و اعلام روز ۲۹ فروردین بهعنوان روز ارتش از جمله اقدامات راهبردی ایشان بود که بهموقع توطئههای بزرگی را خنثی کرد. در واقع حماسه ۲۹ فروردین نیروی عظیم نظامی موجود در کشور و باقیمانده از رژیم
سابق را احیا کرد و موجب شد تا این نیرو با روحیهای دوچندان برای دفاع از کیان سرزمین اسلامی آماده شود.
همه این اتفاقات در حالی روی میداد که همزمان در خارج از مرزهای کشور، دشمن آماده میشد تا با حمله نظامی، انقلاب نوپای برخاسته از اراده ملت بزرگ
ایران را براندازد. همچنان که سرلشگر رفیق سامرایی - از افسران اطلاعاتی رژیم صدام - در کتاب خود به نام ویرانی دروازه شرقی> درباره جنگ تحمیلی علیه ایران
مینویسد: بنابراین سناریوی حمله به جمهوری اسلامی ایران از مدتها قبل از ۳۱ شهریور ۵۹ نوشته شده بود و مزدوران داخلی آنها نیز در قالب گروهکها و تشکلهای سیاسی نظیر منافقین و... در پی تضعیف و انحلال ارتش بودند تا در زمان حمله صدام هیچ نیروی مدافعی بر سر راه آنها نباشد که خوشبختانه این
توطئهها با نگاه حکیمانه و الهی حضرت امام(ره) کشف و به وسیله تقویت ارتش خنثی شد. ایشان تقویت ارتش را مساوی بقای نظام دانسته و فرمودند:
استقلال و ستون فقرات کشور است.> دلاورمردان ارتش جمهوری اسلامی ایران نیز با روحیه گرفتن از بیانات امام عظیمالشأن امت و اعتماد غرورانگیز ایشان نسبت به ارتش، کوشیدهاند

لینک دانلود و خرید پایین توضیحات
دسته بندی : وورد
نوع فایل : word (..doc) ( قابل ویرایش و آماده پرینت )
تعداد صفحه : 114 صفحه
قسمتی از متن word (..doc) :
بخش اول
آمادگی برای اخذ گواهی ISO/TS 16949
پیش گفتار
در طول تاریخ، موج عقاید، تلاش ها، پاداش ها، رسوم، و ترس، انسان را به پیش رانده است. امروزه توجه به کیفیت به عنوان وسیله افزایش توان رقابت، بسیار مروم شده است.
مقامات دولتی همت خود را بر این گذاشته اند تا صنایع را به بهبود کیفیت محصولات و خدمات تشویق کنند. برای شرکت هایی که به استانداردهای بین المللی سیستم کیفیت دست یافته و موفقیت هایی در عملکرد کیفیت گرا به دست آورده اند، جوایزی تعیین شده و بسیاری از شرکت ها در هراس هستند که در صورت محروم شدن از چنین جوایزی، مشتریان خود را از دست دهند. در بسیاری از سازمان ها، کیفیت به روش سعی و خطا حاصل شده است. برخی برای دستیابی به آن با بهره گیری از طراحی، آینده نگری کرده و چندین نسل و دو جنگ جهانی را به سلامت پشت سر نهاند. «باید دید رمز کار در چه بوده است».
بخش اول
آمادگی برای اخذ گواهی ISO/TS 16949
پیش گفتار
در طول تاریخ، موج عقاید، تلاش ها، پاداش ها، رسوم، و ترس، انسان را به پیش رانده است. امروزه توجه به کیفیت به عنوان وسیله افزایش توان رقابت، بسیار مروم شده است.
مقامات دولتی همت خود را بر این گذاشته اند تا صنایع را به بهبود کیفیت محصولات و خدمات تشویق کنند. برای شرکت هایی که به استانداردهای بین المللی سیستم کیفیت دست یافته و موفقیت هایی در عملکرد کیفیت گرا به دست آورده اند، جوایزی تعیین شده و بسیاری از شرکت ها در هراس هستند که در صورت محروم شدن از چنین جوایزی، مشتریان خود را از دست دهند. در بسیاری از سازمان ها، کیفیت به روش سعی و خطا حاصل شده است. برخی برای دستیابی به آن با بهره گیری از طراحی، آینده نگری کرده و چندین نسل و دو جنگ جهانی را به سلامت پشت سر نهاند. «باید دید رمز کار در چه بوده است».
بخش اول
آمادگی برای اخذ گواهی ISO/TS 16949
پیش گفتار
در طول تاریخ، موج عقاید، تلاش ها، پاداش ها، رسوم، و ترس، انسان را به پیش رانده است. امروزه توجه به کیفیت به عنوان وسیله افزایش توان رقابت، بسیار مروم شده است.
مقامات دولتی همت خود را بر این گذاشته اند تا صنایع را به بهبود کیفیت محصولات و خدمات تشویق کنند. برای شرکت هایی که به استانداردهای بین المللی سیستم کیفیت دست یافته و موفقیت هایی در عملکرد کیفیت گرا به دست آورده اند، جوایزی تعیین شده و بسیاری از شرکت ها در هراس هستند که در صورت محروم شدن از چنین جوایزی، مشتریان خود را از دست دهند. در بسیاری از سازمان ها، کیفیت به روش سعی و خطا حاصل شده است. برخی برای دستیابی به آن با بهره گیری از طراحی، آینده نگری کرده و چندین نسل و دو جنگ جهانی را به سلامت پشت سر نهاند. «باید دید رمز کار در چه بوده است».
بخش اول
آمادگی برای اخذ گواهی ISO/TS 16949
پیش گفتار
در طول تاریخ، موج عقاید، تلاش ها، پاداش ها، رسوم، و ترس، انسان را به پیش رانده است. امروزه توجه به کیفیت به عنوان وسیله افزایش توان رقابت، بسیار مروم شده است.
مقامات دولتی همت خود را بر این گذاشته اند تا صنایع را به بهبود کیفیت محصولات و خدمات تشویق کنند. برای شرکت هایی که به استانداردهای بین المللی سیستم کیفیت دست یافته و موفقیت هایی در عملکرد کیفیت گرا به دست آورده اند، جوایزی تعیین شده و بسیاری از شرکت ها در هراس هستند که در صورت محروم شدن از چنین جوایزی، مشتریان خود را از دست دهند. در بسیاری از سازمان ها، کیفیت به روش سعی و خطا حاصل شده است. برخی برای دستیابی به آن با بهره گیری از طراحی، آینده نگری کرده و چندین نسل و دو جنگ جهانی را به سلامت پشت سر نهاند. «باید دید رمز کار در چه بوده است».

لینک دانلود و خرید پایین توضیحات
دسته بندی : وورد
نوع فایل : word (..DOC) ( قابل ویرایش و آماده پرینت )
تعداد صفحه : 45 صفحه
قسمتی از متن word (..DOC) :
آماده نمودن گیاهان داوریی قبل از خشک کردن
پس از جمع آوری اندامهای مورد نظر در زمان مناسب، آنها را برای خشک کردن آماده می نمایند. نحوه آماده کردن گیاهان نه تنها سبب تسریع در خشک شدن آنها می شود بلکه در کیفیت خشک شدن نیز تأثیر مثبت دارد. در این رابطه اضافاتی را که مد نظر نمی باشند جدا می سازند و اندامهای اصلی مورد نظر را به قطعات مناسبی تقسیم می نمایند. با رعایت این نکته نه تنها انرژی کمتری برای خشک کردن اندامها مصرف می شود بلکه خشک شدن آنها را تسریع هم می کند .
در صورتی که اقدام به خشک کردن ریشه ها و یا ریزومها شود ( ریزوم سنبل الطیب ، ریشۀ سنبل ختایی ..... )، باید قبل از خشک کردن آنها را کاملاً شست، به طوری که از گل و لای پاک شود. برای این کار بهتر است که اندامهای مذکور در ظروف آبکش مانند متحرّ کی قرار گیرند و سپس با فشار آب شستشو شوند. ضرورتاً پوست ریشه ها را که فاقد مادّه مؤثّره می باشد نیز جدا می سازند ( مثال: ریشۀ گیاه صابونی ) بعد از آن اقدام به قطعه قطعه کردن ریشه ها ( به قطعات مناسب ) می کنند .
در صورتی که ریشه ها ضخیم باشند باید آنها را از ناحیۀ طولی به دو یا چهار قسمت تقسیم نمود ( مثال: ریشۀ شیرین بیان ). چنانچه هدف صرفاً استفاده از برگهای گیاهان دارویی می باشد، به ویژه در مقیاس کم بهتر است به جای خشک کردن گیاه کامل، ابتدا برگهای تازه آنرا از سایر قسمتهای گیاه جدا و مستقلاً خشک نمود تا برگها پس از خشک شدن، بدون اضافات و دارای کیفیت بهتری باشند .
فرایندهای پس از برداشت گیاهان دارویی
مقدمه
وقتی از اندامهای مورد نظر یک گیاه دارویی بیشترین مقدار ممکن مواد مؤثّره استخراج گردد در واقع محصول دلخواه به بهترین وجه بدست آمده است. از اینرو، زمانی باید اقدام به جمع آوری گیاهان دارویی نمود که اندامهای مورد نظر محتوی حدّ اکثر مقدار مادّه مؤثّر باشد. مّواد مؤثّرۀ موجود در پیکر رویشی در مرحله گل زایی از مناسبترین کیفیت برخوردار خواهند شد؛ گلهای حاوی مّواد دارویی هنگامی که کاملاً باز می شوند از بیشترین مقدار مادّۀ مؤثّره برخوردارند. میوه ها و بذور گیاهان داوریی وقتی کاملاً «رسیده» باشند از مقادیر فراوانی مادّه مؤثّرۀ برخوردار هستند. مواد مؤثّرۀ موجود در اندامهای زیر زمینی گیاهان ( ریشه، ریزوم و......) در اواخر دوره رویشی به حداکثر مقدار می رسد .
اندامهای دارویی مورد نظر (برگها، ساقه های جوان، گلها و ریشه ها و ... ) پس از جمع آوری از مقادیر فراوانی رطوبت برخوردارند. وجود رطوبت، مناسب رشد قارچها و سایر عوامل بیماریزا می باشد. به این دلیل نگهداری اندامهای جمع آوری شده را حتّی برای مدت بسیار کوتاه غیر مقدور می سازد .
این اندامها را طوری باید خشک نمود که بعداً بتوان بخوبی از آنها استفاده کرد . در هر حال چون اندامهای جمع آوری شده را باید گاه برای مدّت نسبتاً طولانی انبار نمود ، و همچنین از آنجایی که واکنشهای بیوشیمیایی مضر و فاسد کننده صرفاً در اندامهای مرطوب انجام می پذیرد ، از اینرو ، خشک کردن اندامها ( به طور صحیح و مناسب) یک فرایند بسیار مهم تلقّی می شود .
پس از جمع آوری اندام ها، تمهیدات لازم روی آنها انجام می گیرد . چون اندامهای جمع آوری شده پس از مدّتی تأخیر به کارخانجات مربوطه منتقل می شوند لذا تمهیدات مذکور تحت عنوان تمهیدات اوّلیه در مکان کاشت گیاهان دارویی خوانده می شود .
از مهمترین و در عین حال رایج ترین تمهیدات مذکور، عملیات خشک کردن اندمهای گیاهی (دارویی) جمع آوری شده است . عملیات مربوط به استخراج اسانس نیز در برنامه های مربوط به استفاده از گیاهان دارویی جایگاه عمده ای دارد .
خشک کردن
خشک کردن عبارت است از: کاهش مقدار رطوبت در اندامهای جمع آوری شده ، به طوری که بتوان بدون هیچ خطری آنها را برای مدّتی نگهداری نمود.
شکل 1-8 ، اندام وزمان لازم برای اینکار را نشان می دهد. همانطور که در این منحنی مشاهده می شود خشک شدن اندام شامل دو مرحله کلّی می باشد : مرحله اول که با یک آمادگی مقدّماتی مختصر انجام می گیرد بسیار سریع است و مرحله دوم که مرحله خشک شدن کند نام دارد، از سرعت کمتری برخوردار است. در مرحله اول تمام آب مکانیکی و مقداری از رطوبت پیوسته از گیاه خارج می گردد. در مرحله دوم اندام، تنها حاوی مقدار کمی آب پیوسته است که به کندی از آن خارج می گردد.
در مرحله دوم در زمان مناسبی باید اقدام به خاموش کردن دستگاه نمود زیرا وجود مقادیر مناسبی رطوبت در اندام مورد نظر ضروری می باشد. به طوری که در صورت خشک شدن کامل اندام، مواد مؤثّرۀ موجود در آن تغییر شکل یافته و در نتیجه کیفیت مواد مؤثّرۀ کاهش می یابد . چنانچه میزان رطوبت موجود در اندامهای خشک شده کمتر از حدّ مطلوب باشد کیفیّت دارو را کاهش می دهد و در اینصورت ممکن است استخراج مواد مؤثّره ازنظر اقتصادی مقرون به صرفه نگردد.
شکل 1-8 ، منحنی مربوط به خشک شدن گیاه (4)
مدت زمان لازم برای خشک کردن به وضعیت دما و وضعیّت دستگاه تهویه بستگی دارد. در صورتی که هوای مورد استفاده برای خشک کردن گرمتر باشد و دستگاه تهویه هم تندتر کارکند عمل خشک کردن سریع تر صورت می گیرد.
از آنجایی که گیاهان دارویی عمدتاً نسبت به درجه حرارتهای بالا حساس اند و به این سبب تغییراتی در مواد مؤثّرۀ آنها پیدا می شود . لذا ، معمولاً از درجه حرارتهای بالا برای خشک کردن آنها استفاده نمی شود . چنانچه از درجه حرارتهای بسیار بالا و همچنین تهویه های سریع برای خشک کردن اندامها استفاده شود آب موجود در قسمتهای خارجی به سرعت خارج می گردد ولی رطوبت قسمتهای میانی اندام، قادر به خروج نمی شود و در همانجا باقی می ماند که در این حالت قسمتهای خارجی اندام به صورت قهوه ای و برشته درمی آید و رطوبت موجود در قسمتهای میانی آن سبب تجزیه و فاسد شدن مواد مؤثّرۀ موجود می گردد .
دستگاها و روشهای مورد استفاده برای خشک کردن
گیاهان دارویی
برای خشک کردن اندامهای مختلف گیاهان دارویی از دو روش طبیعی و مصنوعی استفاده می شود.
استفاده از روش طبیعی از قدیم الایّام مرسوم بوده و از ساده ترین روشها می باشد . به طوری که پس از جمع آوری محصول با برخورداری از آفتاب در همان محل کاشت، اندامهای گیاهی مورد نظر را خشک می سازند.
در خشک کردن به روش مصنوعی از دستگاههای مخصوص «خشک کن» بهره می برند. خشک کن های مذکور برحسب میزان درجه حرارت و وضعیت تهویه به سه دسته دارای جریان هوای خنک ، جریان هوای گرم و جریان هوای داغ تقسیم می شوند و هر سه دسته در خشک کردن گیاهان دارویی مورد استفاده قرار می گیرند .