
لینک دانلود و خرید پایین توضیحات
دسته بندی : وورد
نوع فایل : word (..doc) ( قابل ویرایش و آماده پرینت )
تعداد صفحه : 127 صفحه
قسمتی از متن word (..doc) :
2
پیوند دین و سیاست از نگاه امام خمینی(ره)(2)
پیوند دین و سیاست اندیشه جدیدی نیست که تنها از سوی امام خمینی(ره) طرح شده باشد بلکه اندیشه آمیختگی دین و سیاستبا مبانی خبرگان مکتب اسلام در طول تاریخ فقاهت همآهنگ است. دیدگاههای برخی از اندیشوران اسلامی شاهد گویای این اندیشه است.
رابطه دین و سیاست
سیاست داراى معانى متعددى است ،در اینجا،سیاست به معناى حکومت و اداره امور جامعه است. در تعالیم اسلام از ارتباط دین و سیاست سخن رانده شده است ولی عده ای از عدم ارتباط دین با سیاست سخن گفته اند، آنها کهدر جدایى دین و دنیا سخن گفتهاند، استدلال خود را بر آن بنا نهادهاند که: یک دسته از امور، مربوط به آخرت و ماوراء طبیعت و دسته دیگر مربوط به دنیا مىباشدو دین تنها در امور دسته اول، مانند پرستش ، توکل، دعا، توسل، و حداکثر ازدواج و دفن و عزادارى و مانند آن سخن گفتهاست و امور دیگر مانند خوراک و پوشاک و روابطاجتماعى و حکومتو سیاست، که بدون دیندارى نیز مىگذرد، مربوط به دنیاست لذا دین از آنهاسخن نگفته است و امر آن را به دست خود انسان سپرده است.
عده ای گفته اند: جریان کلى جدا انگارى دین و دنیا، به جدایى روزافزون دین از سایر نهادهاىاجتماعى مىانجامد، نهادهایى مانند همچونحقوق، سیاست، اقتصاد، آموزش که پایههاى اصلى ترتیبات زندگى اجتماعى راتشکیل مىدادهاند،افرادی چون بازرگان، مسائل دین را به آنچه از دسترس دانش بشرى خارج است ، اختصاص می دهند.بازرگان ، معتقد است س
3
یاست، در دسترس دانش است یعنى انسان مىتواند بدون دین،زندگى خود را سیاست کند لذا دین نباید از آن سخن بگوید و اگر هم گفته باشد ، طفیلى است و امر آن به دست انسان و دانش اوست.اما واقعیت چیز دیگرى است، حیات و سعادت اخروى انسان در گرو چگونه زیستناو در این دنیاست. از دیدگاه اسلام، زندگى اخروى هر فرد توسط خود او و در این دنیاساخته مىشود.
قرآن، ارتباط تنگاتنگ و ناگسستنى دنیا و آخرت را، گاه در قالب «چهره انسان درآخرت»، گاه «تجسم اعمال» و گاه در بیان «عینیت پاداش و کیفر اخروى با اعمالدنیا»، بیان فرموده است. هر رفتارى که از انسان در این دنیا سر زند، در زندگى اخروىاو مؤثر است و سعادت اخروى آدمى در گرو تصمیمات وى در همین دنیاست. از این رونمىتوان عملى را یافت که تنها جنبه دنیوى داشته و در حیات آخرت موثر نباشد، و یاعملى که تنها جنبه اخروى داشته و در زندگى دنیا بىتاثیر باشد. از طرفى واضح است کهرفتار، عادات و فرهنگ زندگى افراد جامعه تا چه حد متاثر از نوع و اهداف حکومتاست.
تاثیر حکومت بر فرهنگ زندگى مردم، حتى بیش از نقش تربیت خانوادگى است تاجایى که گفتهاند «الناس على دین ملوکهم»، مردم به دین و روش حاکمشاناند و «الناس بامرائهم اشبه منهم بآبائهم»، مردم به فرمانروایانشان شبیهترند تا به پدرانشان.
بنابراین اسلام که عبارت است از آنچه از جانب خداوند توسط نبى اکرمصلیاللهعلیهوآلهوسلمبراى هدایتبشر فرستاده شده است و براى شناخت آن باید به قرآن،سنت و عقل مراجعه کرد و قرآن که اعجازش سند رسالت و آ
3
یاتش بىکمو کاست، وحىالهى است، مهمترین مرجع براى شناخت اسلام است،درامر سیاست دخالت دارد.و مراد ، این است که حوزه فعالیتهاى حکومتی ، ازقبیل نحوه تشکیل حکومت، اختیار قانون گذاری و تصمیمگیریهاى حکومتی، چگونگىمشارکت مردم در اداره جامعه، اختصاص اموال حکومتی و ارتباط با دول و ملل بیگانه ومسائلى از این دست که از آن، به حقوق اساسى نیز تعبیر مىشود، جزء تعالیم اسلاماست.
لذا مراد از عدم دخالت اسلام در سیاست ، این خواهد بود که تصمیمگیرىدر این حوزه از فعالیت انسان، به خود او واگذار شده تا درباره این مسائل، تصمیمگیرى وعمل نماید و دین، در این مقوله، نظر یا حکم خاصى ندارد. اگر حکومت و سیاست را خارج ازحوزه اسلام بدانیم، نخواهیم توانست حکومتی را به اسلام نسبت دهیم و آن راحکومت اسلامى بنامیم گرچه آن حکومت،در جامعه مسلمین و توسط آنان ادارهشود. حکومت و سیاست اسلامى، آن است که از متن اسلام به دست آمده باشد. واصلاح و سامان امور جامعه، مقدمهاى براى هدف برتر اسلام، یعنىخداشناسى و خداپرستی است امااین بدانمعنا نیست کهآن را مغفولگذارده است.
منابع
1- بحارالانوار، علامه مجلسى، ج 78، ص 46، روایت 57، باب 16
2- مهدى بازرگان، جزوه آخرت و خدا هدف بعثت انبیا، ص 11
3- محمد تقى مصباح، دروس فلسفه اخلاق، ص 195.
5
4- مرز بین دینوسیاست، سخنرانى مهدى بازرگان در دومین کنگره انجمنهاىاسلامىایران
5- فصلنامه کتاب نقد شماره 23
6- پایگاههای اسلامی اینترنت، نسخه 3
ولایت فقیه و نظام سیاسی اسلام
نویسنده: حسین جوان آراسته
از آن جا که نظام سیاسی اسلام با رویکرد شیعی، با مسأله ولایت فقیه گره خورده استه، تبیین صحیح آن مستلزم بررسی جامع الاطراف ولایت فقیه در ابعاد کلامی، فقهی و حقوقی است. نظریه ولایت فقیه از دیرباز در کلام و فقه مورد توجه قرار گرفته و دانشمندان فراوانی به این موضوع پرداخته اند.
تبیین بنیادها و مبانی نظام سیاسی اسلام، بستر مناسبی را برای درک و دریافت هرچه روشنتر عناصر اسلامی و زوایای مختلف این نظام در مقایسه با سایر نظام های سیاسی فراهم می نماید و از این رهگذر نقاط قوت و ضعف هر یک از نظام ها بروز و ظهور بیشتری می یابد. پدیدة انقلاب اسلامی و تأسیس جمهوری اسلامی ایران که به دنبال الگویی از نظام سیاسی اسلام بوده و می باشد، با اقبال گسترده ای از سوی متفکران و نظریه پردازان این اندیشه سیاسی، علوم سیاسی و نیز فقیهان و حقوق دانان روبرو گشت. انگیزه برای بررسی و شناسایی زوایای مختلف این نظام، به ویه از سوی تحلیل گران غربی بدان جهت بود که نظام های سیاسی رایج و حاکمیت های موجود در جهان معاصر با توجه به پیشینة آن ها و نحوة شکل گیری جریان و توزیع قدرت، تقریبا شناخته شده اند اما ظهور یک نظام سیاسی، مبتنی بر دین که دو عنصر جمهوریت و اسلامیت را بر مبنای نظام امت و امامت مورد توجه قرار می دهد، آنهم در دهه های پایانی قرن بیستم برای هر اندیشمندی جالب توجه و قابل مطالعه می نمود. پی ریزی یک نظام سیاسی بر مبنای حاکمیت ملّی و دینی و به رسمیت شاختن ولایت فقیه به عنوان رکن اساسی آن در جهانی که قرن هاست مسئله جدایی دین از سیاست، امری پذیرفته شده و مسلم پنداشته شده است، چنان حیرت انگیز و باور نکردنی بود که آثار شوک ایجاد شده از ناحیه آن هنوز پابرجاست. زلزله ای دنیا را تکان داد و قدرت دین، پس از قرن ها انزوا و حاشیه نشینی، ایفاگر نقش ممتاز در عرصه زندگی سیاسی و اجتماعی انسان گردید و با پشتوانه عظیم مردمی در گذر زمان هرگاه که اراده کرد، امواج میلیونی از قشرهای گوناگون جامعه را به میدان آورد.

لینک دانلود و خرید پایین توضیحات
دسته بندی : وورد
نوع فایل : word (..doc) ( قابل ویرایش و آماده پرینت )
تعداد صفحه : 54 صفحه
قسمتی از متن word (..doc) :
1
منبع فارسی :
مکانیک ترمودینامیک پیشرانش
نویسنده :
فلیپ هیل
کارل پیترسون
2
مقدمه :
1903 کارولینای شمالی، منطقه کیتی هاوک : نخستین پرواز هواپیما در جهان، ماشین پرواز معروف برادران رایت نخستین هواپیمایی بود که انسان را از سطح زمین بلند کرد.
ارویل رایت، در حالی که روی بال زیرین به سمت جلو خوابیده هدایت نخستین هواپیما را بر عهده دارد. در این پرواز که در ارتفاع یکی دو متری از سطح زمین انجام شد و تنها 12 ثانیه طول کشید حدود 40 متر قبل از نشستن به زمین طی گردید.
اصول پیرانش جت
هدف از پیرانش جت و روشن نبودن اصول آن سوالاتی را ایجاد می کند :
به هنگام تخلیه موتور جت یا موشک در خلاء آیا رانش می تواند اعمال شود؟
آیا موشک سریعتر از سرعت گازهای خروجی از شیپوره موشک می تواند به جلو رانده شود؟
آیا موشک می تواند بار مفیدی را به فضا ببرد؟
پاسخ به این سوالات بوسیله آزمایش داده شده است و نظریه پیرانش جت که اکنون کاملاً تدوین شده است و مورد قبول همگان است. با وجود این از آنجا که این نظریه ؟؟؟؟؟؟؟؟ درک رفتار موتورهای واقعی است و امکان بهبود آنها را فراهم می سازد جا دارد به دقت موشکافی شود.
3
* نمونه های بسیاری در طراحی موتورهای هواپیما و موشک می توان یافت که ایجاد بهترین فن آوری ممکن اقتصادی می باشد. این موتورها نه تنها انگیزه ای قوی به طراح می دهد تا از همه ی روش های ممکن برای ساختن موتورهای پرقدرت، کارا، بادوام و ایمن استفاده کند بلکه ابداع و فن آوری های جدید را نیز سبب می شود.
از این رو در خلال دهه های اخیر پیشرفت های شگرفی در تکنیک های طراحی و همچنین مواد و روش های ساخت بوجود آمده است.
* قبل از توضیح اصول پیرانش جت :
در پروازهای پرسرعت، موتورهای جت برتری دارند نسبت به موتورهای دیگر جهت استفاده.
و برای پروازهای طولانی به اعماق فضا از موشک های غیر شیمیایی استفاده می گردد.
درک مفهوم پیرانش جت
بررسی لوله ی شکل 1-1. بخش (الف) لوله بسته ای را با سطح مقطع Ai نشان می دهد ؛ فشار درونی P0 و فشار بیرونی (محیط) Pa است. روشن است که نیروهای فشاری درونی و بیرونی در جهت x در تعامل اند و هیچ نوع رانش خالصی بوسیله ی سیال درونی یا اتمسفر بیرونی بر لوله وارد نمی شود فرض کنید در لحظه t0 نیمه راست لوله ناگهان برداشته می شود. شکل 1-1 (ب) رانش« » را که در لحظه t0+ dt برای ثابت نگهداشتن نیمه ی چپ لوله نیاز است، نشان می دهد. در این لحظه چون هنوز سیال از لوله خارج نشده است. فشار درونی بر نیمه چپ لوله همان P0 است با توجه به تعادل نیروهای وارد بر لوله رانش لحظه ای پس از گذشت فاصله زمانی کوتاه و محدود همان گونه که در شکل 1-1 (ج) دیده می شود. سیال با سرعت ue از لوله خارج می شود و فشار درونی به p کاهش می یابد اکنون رانش از رابطه زیر به دست می آید و با سرعت صفر می شود :
4
این فرمول برای قبل از سرعت یافتن نیز در خروجی لوله خواهد بود :
(الف) لوله بسته، بدون پیرانش
رانش لحظه ای J در لحظه حذف ناگهانی نیمه راست لوله (ب)
رانش گذرا همراه با خروج جت (ج)
اما P هنوز بزرگتر از pa است.
اگر با همان آهنگی که سیال از لوله خارج می شود همانند شکل 1-1 (د) سیال به درون لوله خورانده شود به گونه ای که فشار درونی p0 ثابت بماند رانش حالت پایا بوجود می آید :
رانش حالت پایا با تأمین هوای کافی برای حفظ (د)

لینک دانلود و خرید پایین توضیحات
دسته بندی : وورد
نوع فایل : word (..doc) ( قابل ویرایش و آماده پرینت )
تعداد صفحه : 34 صفحه
قسمتی از متن word (..doc) :
پروژه درس مباحث ویژه در پایگاه داده 1
گزارش فنی پروژه
پیاده سازی سیستم تحلیل برخط و نمودارهای مربوطه
مباحث ویژه در پایگاه داده
ا-قابلیتهای سیستم
پردازش تحلیلی اطلاعات جهت بدست آوردن شاخصهای اطلاعاتی و عملیاتی از وضعیت آموزشی دانشجویان ، اساتید ، دروس ، دانشکده ها و ..
ارائه نمودارهای دینامیک در محیط وب با استفاده از فناوریهای OLAP : Online Analytical Processing و OWC: Office Web Component . میگوید
پشتیبانی سطوح دسترسی مورد نیاز جهت مشاهده آمار و اطلاعات
امکان استخراج آمار و اطلاعات بر حسب یک موضوع ، به تفکیک متغیرهای اطلاعاتی مختلف
امکان اعمال ترتیب و اولویت در تفکیک کننده های آماری
امکان حذف موقت یک ترکیب کننده آماری
امکان مشاهده اطلاعات در جدولهای چند بعدی (Multi Dimensional Tables)
امکان مشاهده مکعبهای تصمیم گیری (Decision Cube ) از اطلاعاتی با چند وجه مختلف .
به روز رسانی برخط اطلاعات با استفاده از متدولوژی پردازش جداول چند وجهی (Multi Dimensional Cube Processing)
پروژه درس مباحث ویژه در پایگاه داده 2
پروژه درس مباحث ویژه در پایگاه داده 3
پوشش آماری
استخراج آمار دانشجویان دانشگاه به تفکیکهای زیر :
آمارهای تعداد دانشجویان به تفکیکهای :
جنس ( مرد ، زن ، نامشخص )
نوع دوره ( روزانه ، شبانه ، آزاد و ... )
نام دانشکده ( علوم ، کشاورزی ، ادبیات و ... )
مقطع ( کاردانی ، کارشناسی ، کارشناسی ارشد ، دکتری و ... )
ورودی ( 801 و 802 و 803 و 811و ... )
رشته تحصیلی ( ریاضی محض ، فیزیک ، کامپیوتر و .. )
وضعیت کلی ( در حال تحصیل ، انصراف ، اخراج ، تغییر رشته و ... )
پروژه درس مباحث ویژه در پایگاه داده 4

لینک دانلود و خرید پایین توضیحات
دسته بندی : وورد
نوع فایل : word (..docx) ( قابل ویرایش و آماده پرینت )
تعداد صفحه : 9 صفحه
قسمتی از متن word (..docx) :
پی سازی
بعد از پیاده کردن نقشه و کنترل آن در صورت لزوم اقدام به گودبرداری می نمایند. گودبرداری برای آن قسمت از ساختمان انجام میشود که در طبقات پایین تر از کف طبیعی زمین ساخته می شود. مانند موتورخانه ها و انبارها و پارکینگ ها و غیره در موقع گودبرداری چنانچه محل گودبرداری بزرگ نباشد از وسائل معمولی مانند بیل و کلنگ و فرقون استفاده میگردد. برای این کار تا عمق معینی که عمل پرتاب خاک با بیل به بالا امکان پذیر است عمل گودبرداری را ادامه میدهند و بعد از آن پله ای ایجاد نموده و خاک حاصله از عمق پایین تر از پله را روی پله ایجاد شده ریخته و از روی پله دوباره به خارج منتقل می نمایند. برای گودبرداری های بزرگتر استفاده از بیل و کلنگ مقرون به صرفه نبوده و بهتر است از وسایل مکانیکی مانند لودر و غیره استفاده شود. در اینگونه موارد برای خارج کردن خاک از محل گودبرداری و حمل آن به خارج کارگاه معمولا از سطح شیبدار استفاده می گردد. بدین طریق که در ضمن گودبرداری سطح شیبداری در کنار گود برای عبور کامیون د غیره ایجاد می گردد که بعد از اتمام کار، این قسمت به وسیله کارگر برداشته میشود.
نکات مهم قبل از گود برداری:
شناخت کافی از خاک منطقه جهت تعیین مقاومت خاک.
قطع آب،برق و گاز با همکاری سازمانهای ذیربط .
اطلاع دادن به نزدیک ترین ایستگاه آتش نشانی برای جلوگیری از وقفه در سرویس رسانی امداد و نجات.
شناسایی موقعیت تاسیسات زیر زمینی.
تعیین مقاومت ایستایی ساختمانهای مجاور و اتخاذ راهکارهایی برای ایمن سازی.
توجیه ساکنین مجاور با هشدار های ایمنی مورد نیاز و تخلیه آنها در صورت احساس خطر ریزش.
نکات مهم در حین گود برداری:
اگر خاک محل گود برداری خاکریز های دستی است ، لازم است گود برداری بصورت تدریجی و با مهار کامل دیواره های جانبی به وسیله شمع انجام شود.
برای جلوگیری از ریزش دیواره های جانبی در صورت عدم محدودیت در فضا، دیواره ها باید شیب ملایمی به اندازه شیب مجاز خاک داشته باشند.
دیواره های هر گودبرداری که عمق آن بیش از 1مترو نیم است و خطر ریزش دارد باید مهار شود.به جز مواردی که شیب دیواره به اندازه مجاز باشد.
اگر گود برداری عمقی بیش از 3 متر داشته باشد، لازم است ابتدا محل ستونها خاکبرداری شده و با اجرای ستونها و مهار آنها ، از ریزش و رانش خاکهای سست جلوگیری شود.
هنگامی که گود برداری پایین تر پی ساختمانهای مجاور انجام می گیرد، باید نسبت به پایداری پی های مجاور اقدام لازم بعمل آید.
مصالح حاصل از گودبرداری نباید به فاصله کمتر از نیم متر از گود ریخته شده و در صورت امکان دور از آن و در محل عاری از خطر انباشته شود.
نکات مهم بعد از گود برداری:
زمانبندی و اجرای عملیات ساختمانی طوری تنظیم شود که بلافاصله پس از گود برداری ، عملیات مهار سازی و اجرای پی صورت گیرد.
بعد از وقوع بارندگی ، سیل یا زلزله ذیوار های گود بازدید شده و در صورت لزوم وسایل حفاظتی تقویت شوند.
از استقرار ماشین آلات سنگین در مجاورت لبه های بالای گود خود داری شود و در صورت اجبار اقدامات جانبی به منظور مقاومت در برابر بار اضافی بکار رود.
جهت ایمنی عابرین پیاده و جلوگیری از سقوط افراد و اشیاء ، حصار کشی مناسب و نصب علائم خطر یا احتیاط و چراغهای هشدار دهنده قابل رویت در شب ضروری است
حفر طبقات زیرزمین و پی کنی ساختمان ها:
در صورتی که در عملیات گودبرداری و خاکبرداری احتمال خطری برای پایداری دیوارها و ساختمانهای مجاور وجود داشته باشد، باید از طریق نصب شمع، سپر و مهارهای مناسب، رعایت فاصله مناسب و ایمن برای گودبرداری و در صورت لزوم با اجرای سازههای نگهبان قبل از شروع عملیات، ایمنی و پایداری آنها تامین شود.
در خاکبرداریهای با عمق بیش از 120سانتیمتر که احتمال ریزش یا لغزش دیوارها وجود دارد، باید با نصب شمع، سپر و مهارهای محکم و مناسب برای حفاظت دیوارها اقدام شود، مگر آنکه شیب دیواره از زاویه شیب طبیعی خاک کمتر باشد.
در مواردی که عملیات گودبرداری در مجاورت بزرگراهها، خطوط راهآهن و مراکز یا تاسیسات دارای ارتعاش انجام میشود، باید برای جلوگیری از لغزش یا ریزش دیوارهها اقدامات لازم صورت گیرد.
در موارد زیر باید دیوارههای محل گودبرداری به طور دقیق مورد بررسی و بازدید قرار گرفته و در نقاطی که خطر ریزش یا لغزش دیوارهها ایجاد شده، وجود مهارها و وسایل ایمنی لازم از قبیل شمع، سپر و غیره نصب و با مهارهای موجود تقویت شوند:
الف: بعد از بارندگیهای شدید
ب: بعد از وقوع توفانهای شدید، سیل و زلزله
ج: بعد از یخبندانهای شدید
د: بعد از هر گونه عملیات انفجاری
ه: بعد از ریزشهای ناگهانی
و: بعد از وارد آمدن صدمات اساسی به مهارها
ز: بعد از هر گونه ایجاد وقفه در فعالیت ساختمانی
برای جلوگیری از بروز خطرهایی نظیر پرتاب سنگ، سقوط افراد، حیوانات، مصالح ساختمانی و ماشینآلات و سرازیر شدن آب به داخل گود و نیز برخورد افراد و وسایط نقلیه با کارگران و وسایل و ماشینآلات حفاری و خاک برداری، باید اطراف محل حفاری و خاک برداری با رعایت ضوابط و دستورالعمل گودبرداری به نحو مناسب حصارکشی و محافظت شود. در مجاورت معابر و فضاهای عمومی، محل حفاری و خاک برداری باید با علائم هشداردهنده که در شب و روز قابل رویت باشد، مجهز شود.
در گودبرداریهایی که عملیات اجرایی به علت محدودیت ابعاد آن با مشکل نور و تهویه مواجه میشود، لازم است نسبت به تامین وسایل روشنایی و تهویه اقدام لازم به عمل آید.
خاک و مصالح حاصل از گودبرداری نباید به فاصله کمتر از نیم متر از لبه گود ریخته شود. همچنین این مصالح نباید در پیادهروها و معابر عمومی به نحوی انباشته شود که مانع عبور و مرور شده یا به بروز حادثه منجر شود.

لینک دانلود و خرید پایین توضیحات
دسته بندی : وورد
نوع فایل : word (..doc) ( قابل ویرایش و آماده پرینت )
تعداد صفحه : 6 صفحه
قسمتی از متن word (..doc) :
پگماتیت
محلولهایی را که در مراحل آخر سرد شدن و انجماد ماگما تولید میشوند، محلولهای گرمایی مینامند. از تبلور این محلولها سنگ آذرین بسیار درشت دانهای موسوم به پگماتیت تشکیل میشود از واژه لاتین پگمات به معنی به هم بافته شده مشتق شده است. کوارتز و فلدسپات پتاسیمدار کانیهای اصلی حاصل از تبلور محلولهای گرمایی هستند. پگماتیتها صرفا بر مبنای اندازههای غیر عادی دانههای کانی موجود قابل تشخیصاند.
در معدودی از پگماتیتها دانههای فلدسپات پتاسیم و کوارتز رشد در هم داشته و اساسا یک واحد را تشکیل میدهند. در این پگماتیتها کوارتز رنگی تیره تر از فلدسپات داشته و در نتیجه شکل کلی آن شبیه کتیبههای باستانی آشوری و بابلی است. به همین علت این نوع رشد در هم به ساختار گرافیک شهرت یافته است (از واژه لاتین گرافین به معنی نوشتن مشتق شده است).
پگماتیتها عبارت از سنگهای آذرین دانه درشتی هستند که به صورت دایک همراه با تودههای نفوذی عمیق و بزرگ دانه ریزتر دیده میشوند. درشتی دانههای پگماتیتها به صورت مطلق نیست بلکه اندازه دانهها نسبت به اندازه دانههای توده نفوذی بزرگ سنجیده میشود.
مقدمه
فراوانترین پگماتیتها ، پگماتیتهای گرانیتی هستند. بعضی از پگماتیتها به علت داشتن عناصری مانند لیتیم ، نیوبیوم ، تانتالیم ، اورانیم ، و خاکهای کمیاب حائز اهمیت اقتصادی هستند. در بعضی از ماگماها مقدار آب به حدی زیاد است که تحت شرایط معینی سبب میشود که یک فازی گازی که با فازهای مایع و جامد در حال تعادل است از ماگما جدا شود که از نظر تشکیل پگماتیتها اهمیت زیادی ندارد.
پگماتیتهای ماگمایی در آخرین مرحله تحول عادی سنگهای آذرین از مایعات باقی مانده که از نظر آلوموسیلیکاتهای قلیایی و مواد فرار غنی هستند، تشکیل میشود که این مواد فرار به مقدار زیادی دمای تبلور و ویسکوزیته محلولهای سیلیکاته را پایین میآورند. چون این مواد گازی دارای وزن ملکولی کمی نسبت به سایر سیلیکاتهای ماگما هستند. لذا نسبت مولار آنها بالاست و روی پتانسیل شیمیایی تاثیر خیلی زیادی دارند، برای همین میتواند در تبلور و واکنش مایعات سیلیکاته تاثیر خیلی زیادی داشته باشد. به علاوه اثر فشار روی تعادل سیستمهایی که دارای فاز گازی هستند نیز خیلی زیاد است.
دلایل درشتی دانهها در پگماتیتها
درشتی دانهها در پگماتیتها اولا در نتیجه کمی غلظت سیال است. ثانیا ترکیب عمومی سنگ نتیجه ترکیب مستقیم مایع باقیمانده است و ثالثا وجود کانیهای نادر را که یکی از اختصاصات پگماتیتهاست میتوان به این طریق توجیه کرد که عناصری که شعاع اتمی آنها تفاوت فاحشی با شعاع اتمی عناصر عادی سازند، سنگهای آذرین دارد، در این مایع باقیمانده جمع میشوند.
تعدا زیادی از کانیهای موجود در پگماتیتهای گرانتی در نتیجه جانشینی بوجود آمدهاند. بریل ، آلبیت و همه کانیهای لیتیم و منگنز و فسفاتدار ظاهرا نتیجه عمل جانشینی هستند. ترکیب متوسط عده قابل توجهی از پگماتیتها در حوزه پایینترین دمای سیستم مایعات باقیمانده قرار نمیگیرد و باید گفت که این پگماتیتها نتیجه عملی غیر از ماگمایی هستند و در حقیقت محصول جانشینی ، تفریق دگرگونی یا گرانیتی شدن میباشند.
وضعیت و محل پیدایش پگماتیتها
اکثریت خیلی زیادی از پگماتیتها از نظر ترکیب گرانیتی هستند و از کوارتز ، میکروکلین ، پلاژیوکلاز سدیک و میکاها همراه با تعدادی کانیهای کمیاب مانند تورمالین ، آپاتیت ، اسفن ، مونازیت ، زیرکن ، فلوئورین و غیره تشکیل شدهاند پگماتیتهای گابرویی و دیوریتی که از هورنبلند و پلاژیوکلاز تشکیل شده باشند نیز شناخته شدهاند، ولی به مراتب کمتر از پگماتیتهای گرانیتی دیده میشوند.
تقسیم بندی پگماتیتهای اسیدی
پگماتیتهای ساده
پگماتیتهای ساده از کوارتز ، فلدسپاتهای قلیایی مقدار کمی از میکاها تشکیل شده است و کانیهای کمیاب یا در آنها وجود ندارد یا مقدارشان خیلی کم است. پگماتیتهای ساده به صورت دسته دایکها یا رگهها و عدسیهای مسطح در داخل یا حاشیه باتولیتها و استوک های گرانیتی و گرانودیوریتی و یا جز کمپلکسهای پیگماتیتی دیده میشوند.
پگماتیتهای متنوع
پگماتیتهای متنوع علاوه بر کوارتز و فلدسپاتها و میکاها دارای مقدار زیاد و متنوعی از کانیهای کمیاب مانند لپیدولیت ، اسپدومن ، بریل ، تانتالیت ، کولومبیت و غیره میباشند که تک بلورهای بعضی از این کانیها ممکن است فوقالعاده درشت باشد. پگماتیتهای متنوع ممکن است همراه با تودههای نفوذی گرانیت بخصوص در حاشیه آنها دیده شود. پگماتیتهای این دسته که همراه با سینیتها و نفلین سینیتها هستند معمولا از نظر کانیهای کمیاب غنی میباشند.
پگماتیتها همیشه به صورت تودههای کوچک ظاهر میشوند و ابعاد رگههای پگماتیتی از جند سانتیمتر تا چند صد متر ممکن است برسد. تودههای بزرگتر پگماتیتی مانند دایکها و عدسیها ممکن است طولشان به چند کیلومتر برسد و در بعضی جاها ضخامتشان حتی بالغ بر صد متر گردد. ولی این حالات استثنایی است و خیلی کم دیده میشود. خیلی از پگماتیتها به صورت زونه دیده میشوند که هر وزن دارای اختصاصات بافتی و کانی مخصوص به خود است. در مرز دو زون متوالی هم معمولا حالتهای بینابینی دیده میشود.
محل تشکیل پگماتیتها از ماگما
مرحله ماگمایی : در این مرحله تعادل بین فازهای بلورین و مایع برقرار است.
مرحله پگماتیتی : در طی بخش عمدهای از این مرحله فازهای بلورین ، مایع و گازی توام باهم وجود دارد.
مرحله پنومالیتیک : این مرحله با تعادل بین فازهای بلورین و گازی مشخص میشود.
مرحله گرمابی : در طی این مرحله تعادل بین فازهای بلورین ، محلولهای آبکی و گازهای آبدار برقرار است.
میکروکلین و کوارتز و میکاها مربوط به مرحله پگماتیتی و ابتدای مرحله پنومالیتی هستند. آلبیت در مرحله پنومالیتی جانشبن میکروکلین میشود و در مرحله گرمابی آدولر و زئولیتها به آن میپیوندند
پگماتیت
محلولهایی را که در مراحل آخر سرد شدن و انجماد ماگما تولید میشوند، محلولهای گرمایی مینامند. از تبلور این محلولها سنگ آذرین بسیار درشت دانهای موسوم به پگماتیت تشکیل میشود از واژه لاتین پگمات به معنی به هم بافته شده مشتق شده است. کوارتز و فلدسپات پتاسیمدار کانیهای اصلی حاصل از تبلور محلولهای گرمایی هستند. پگماتیتها صرفا بر مبنای اندازههای غیر عادی دانههای کانی موجود قابل تشخیصاند.
در معدودی از پگماتیتها دانههای فلدسپات پتاسیم و کوارتز رشد در هم داشته و اساسا یک واحد را تشکیل میدهند. در این پگماتیتها کوارتز رنگی تیره تر از فلدسپات داشته و در نتیجه شکل کلی آن شبیه کتیبههای باستانی آشوری و بابلی است. به همین علت این نوع رشد در هم به ساختار گرافیک شهرت یافته است (از واژه لاتین گرافین به معنی نوشتن مشتق شده است
فراوانترین پگماتیتها ، پگماتیتهای گرانیتی هستند. بعضی از پگماتیتها به علت داشتن عناصری مانند لیتیم ، نیوبیوم ، تانتالیم ، اورانیم ، و خاکهای کمیاب حائز اهمیت اقتصادی هستند. در بعضی از ماگماها مقدار آب به حدی زیاد است که تحت شرایط معینی سبب میشود که یک فازی گازی که با فازهای مایع و جامد در حال تعادل است از ماگما جدا شود که از نظر تشکیل پگماتیتها اهمیت زیادی ندارد.
پگماتیتهای ماگمایی در آخرین مرحله تحول عادی سنگهای آذرین از مایعات باقی مانده که از نظر آلوموسیلیکاتهای قلیایی و مواد فرار غنی هستند، تشکیل میشود که این مواد فرار به مقدار زیادی دمای تبلور و ویسکوزیته محلولهای سیلیکاته را پایین میآورند. چون این مواد گازی دارای وزن ملکولی کمی نسبت به سایر سیلیکاتهای ماگما هستند. لذا نسبت مولار آنها بالاست و روی پتانسیل شیمیایی تاثیر خیلی زیادی دارند، برای همین میتواند در تبلور و واکنش مایعات سیلیکاته تاثیر خیلی زیادی داشته باشد. به علاوه اثر فشار روی تعادل سیستمهایی که دارای فاز گازی هستند نیز خیلی زیاد است.
دلایل درشتی دانهها در پگماتیتها
درشتی دانهها در پگماتیتها اولا در نتیجه کمی غلظت سیال است. ثانیا ترکیب عمومی سنگ نتیجه ترکیب مستقیم مایع باقیمانده است و ثالثا وجود کانیهای نادر را که یکی از اختصاصات پگماتیتهاست میتوان به این طریق توجیه کرد که عناصری که شعاع اتمی آنها تفاوت فاحشی با شعاع اتمی عناصر عادی سازند، سنگهای آذرین دارد، در این مایع باقیمانده جمع میشوند.
تعدا زیادی از کانیهای موجود در پگماتیتهای گرانتی در نتیجه جانشینی بوجود آمدهاند. بریل ، آلبیت و همه کانیهای لیتیم و منگنز و فسفاتدار ظاهرا نتیجه عمل جانشینی هستند. ترکیب متوسط عده قابل توجهی از پگماتیتها در حوزه پایینترین دمای سیستم مایعات باقیمانده قرار نمیگیرد و باید گفت که این پگماتیتها نتیجه عملی غیر از ماگمایی هستند و در حقیقت محصول جانشینی ، تفریق دگرگونی یا گرانیتی شدن میباشند.
وضعیت و محل پیدایش پگماتیتها
اکثریت خیلی زیادی از پگماتیتها از نظر ترکیب گرانیتی هستند و از کوارتز ، میکروکلین ، پلاژیوکلاز سدیک و میکاها همراه با تعدادی کانیهای کمیاب مانند تورمالین ، آپاتیت ، اسفن ، مونازیت ، زیرکن ، فلوئورین و غیره تشکیل شدهاند پگماتیتهای گابرویی و دیوریتی که از هورنبلند و پلاژیوکلاز تشکیل شده باشند نیز شناخته شدهاند، ولی به مراتب کمتر از پگماتیتهای گرانیتی دیده میشوند.
تقسیم بندی پگماتیتهای اسیدی
پگماتیتهای ساده
پگماتیتهای ساده از کوارتز ، فلدسپاتهای قلیایی مقدار کمی از میکاها تشکیل شده است و کانیهای کمیاب یا در آنها وجود ندارد یا مقدارشان خیلی کم است. پگماتیتهای ساده به صورت دسته دایکها یا رگهها و عدسیهای مسطح در داخل یا حاشیه باتولیتها و استوک های گرانیتی و گرانودیوریتی و یا جز کمپلکسهای پیگماتیتی دیده میشوند.
پگماتیتهای متنوع
پگماتیتهای متنوع علاوه بر کوارتز و فلدسپاتها و میکاها دارای مقدار زیاد و متنوعی از کانیهای کمیاب مانند لپیدولیت ، اسپدومن ، بریل ، تانتالیت ، کولومبیت و غیره میباشند که تک بلورهای بعضی از این کانیها ممکن است فوقالعاده درشت باشد. پگماتیتهای متنوع ممکن است همراه با تودههای نفوذی گرانیت بخصوص در حاشیه آنها دیده شود. پگماتیتهای این دسته که همراه با سینیتها و نفلین سینیتها هستند معمولا از نظر کانیهای کمیاب غنی میباشند.
پگماتیتها همیشه به صورت تودههای کوچک ظاهر میشوند و ابعاد رگههای پگماتیتی از جند سانتیمتر تا چند صد متر ممکن است برسد. تودههای بزرگتر پگماتیتی مانند دایکها و عدسیها ممکن است طولشان به چند کیلومتر برسد و در بعضی جاها ضخامتشان حتی بالغ بر صد متر گردد. ولی این حالات استثنایی است و خیلی کم دیده میشود. خیلی از پگماتیتها به صورت زونه دیده میشوند که هر وزن دارای اختصاصات بافتی و کانی مخصوص به خود است. در مرز دو زون متوالی هم معمولا حالتهای بینابینی دیده میشود.
محل تشکیل پگماتیتها از ماگما
مرحله ماگمایی : در این مرحله تعادل بین فازهای بلورین و مایع برقرار است.
مرحله پگماتیتی : در طی بخش عمدهای از این مرحله فازهای بلورین ، مایع و گازی توام باهم وجود دارد.
مرحله پنومالیتیک : این مرحله با تعادل بین فازهای بلورین و گازی مشخص میشود.
مرحله گرمابی : در طی این مرحله تعادل بین فازهای بلورین ، محلولهای آبکی و گازهای آبدار برقرار است.
میکروکلین و کوارتز و میکاها مربوط به مرحله پگماتیتی و ابتدای مرحله پنومالیتی هستند. آلبیت در مرحله پنومالیتی جانشبن میکروکلین میشود و در مرحله گرمابی آدولر و زئولیتها به آن میپیوندند.
__________________
جستجوی علمی در اینترنت
علوم زمین
اهمیت پگماتیت در چیست؟
فهرست پاسخها
بهعلت فراوانی نسبی عناصر کمیاب با ارزش مانند Nb, To, Sn, Zr, Th, W, Mo, Be, Li در این سنگها میباشد.